Farklı Otomatik Söndürme Sistemlerinin Birbirleriyle Karşılaştırılması

Özet

Gökhan Balık'ın bu bildirisi, İzmir'de düzenlenen 16. Ulusal Tesisat Mühendisliği Kongresi (TESKON 2025) Bildiriler Kitabı'nda (s. 1324) yer alır ve TMMOB Makina Mühendisleri Odası tarafından yayımlanmıştır. Bildiri; ıslak borulu sprinkler, çift kilitli ön tepkimeli sprinkler, ıslak borulu su sisi, çift kilitli ön tepkimeli su sisi ve temiz gazlı sistemleri 12 ölçüte göre, 'en yüksek'ten 'en düşük'e uzanan beş kademeli bir ölçekte renk kodlu bir matriste karşılaştırır.

Yazar değerlendirmeyi kendi deneyimine ve uzman görüşüne dayandırır; bu, yöntemin ölçüm veya deneye değil, nitel yargıya dayandığı anlamına gelir. Sonuçlara göre ıslak borulu sprinkler ve ıslak borulu su sisi, en güvenilir söndürücülerdir. Çift kilitli ön tepkimeli seçenekler, su salımının algılama sistemine de bağlı olması nedeniyle söndürme güvenilirliğinde bir kademe kaybeder. Karşılaştırma, seçeneklerin birbirine göre göreli konumunu gösterir; mutlak bir başarı oranı vermez.

Temiz gazlı sistemler, söndürme güvenilirliğinde en alt sırada yer alır: başarı, mahallin sızdırmazlığına bağlıdır ve sistem tek deşarjlıdır. Temiz gazlı sistemler ayrıca yüksek ilk yatırım ve yeniden dolum maliyeti taşır ve bazı gazlar düzenleyici baskıyla karşı karşıyadır. Su sisinin daha yüksek maliyeti esas olarak tank ve pompalardan kaynaklanır; bu ekipmanın başka nedenlerle zaten gerekli olduğu yerlerde maliyeti sprinklere yaklaşabilir. Bu ayrım, veri salonlarında su ile gazlı söndürme arasında seçim yaparken maliyetin yalnızca ilk yatırımdan ibaret olmadığını gösterir.

Her seçenek için maliyet ve bakım yükü de tartışılır. İlgili standartlar olarak TS EN 12845, NFPA 13, TS EN 14972-1 ve TS EN 15004-1 anılır. Matris yazarın deneyimine dayandığı için sonuçlar bir yön gösterir; belirli bir tesis için karar, yerel mevzuat ve resmi standartlarla birlikte verilmelidir. Bildirinin değeri, ödünleşimleri veri salonu söndürme seçimine doğrudan taşınabilir biçimde ortaya koymasıdır. Bu nedenle matris, nihai karar yerine ön eleme aracı olarak kullanılabilir.

Öne çıkan noktalar

1. Beş seçenek 12 ölçütte, 'en yüksek'ten 'en düşük'e beş kademeli sıralamayla karşılaştırılır.
2. Islak borulu sprinkler ve ıslak borulu su sisi en güvenilir söndürücüler olarak değerlendirilir.
3. Çift kilitli ön tepkimeli seçenekler, su salımı algılama sistemine de bağlı olduğu için söndürme güvenilirliğinde bir kademe düşer.
4. Temiz gazlı sistemler söndürme güvenilirliğinde en alt sıradadır: başarı mahal bütünlüğüne bağlıdır ve sistem tek deşarjlıdır.
5. Temiz gazlı sistemler yüksek ilk ve yeniden dolum maliyeti taşır; bazı gazlar düzenleyici baskıyla karşı karşıyadır.
6. Su sisinin daha yüksek maliyeti esas olarak tank ve pompalardan kaynaklanır; bunlar zaten gerekliyse maliyet sprinklere yaklaşabilir.
7. Değerlendirme yazarın deneyimine ve uzman görüşüne dayanır.
8. İlgili standartlar: TS EN 12845, NFPA 13, TS EN 14972-1 ve TS EN 15004-1.

Tasarımda kullanımı

• Beyaz alan, UPS (KGK)/akü ve elektrik odaları için güvenilirlik, su hasarı riski, mahal bütünlüğüne bağımlılık ve maliyeti gösteren bir söndürme seçeneği seçicisi sunun.
• Temiz gazlı sistem seçilirse mahal bütünlüğü testini zorunlu girdi olarak ekleyin.
• Yerel mevzuatın gerektirdiği hallerde yedek sprinkler veya su sisi katmanı önermeyi değerlendirin.
• Karşılaştırmayı nitel bir yönlendirme olarak kullanın; nihai seçimi ilgili standartlara ve mevzuata göre doğrulayın.

Kimler okumalı

Veri merkezlerinde yangın söndürme sistemi seçen mekanik ve yangın güvenliği mühendisleri ile danışmanlar.

İlgili standartlar

• TS EN 12845
• NFPA 13
• TS EN 14972-1
• TS EN 15004-1

Yayın bilgileri

Yazarlar

Gökhan Balık

Yayıncı

TMMOB Makina Mühendisleri Odası (MMO)

Yıl

2025

Belge numarası

TESKON 2025 Bildiriler Kitabı, s. 1324

Etkinlik

16. Ulusal Tesisat Mühendisliği Kongresi (TESKON 2025), İzmir

Belge dili

İngilizce

Kaynak türü

Sektör kuruluşu

Erişim

Ücretsiz okunur

Lisans

Telif hakkı saklı; yalnızca künye — özgün belge için yayıncının kullanım koşulları geçerlidir

Künye